نتایج یک آزمایش یا کالیبراسیون، تنها زمانی ارزشمند است که قابلاعتماد باشد. با این حال، بدون یک چارچوب مستقل برای ارزیابی صلاحیت آزمایشگاهها، اعتماد به این نتایج، دشوار خواهد بود. به همین دلیل، ایزو ۱۷۰۲۵ استانداردی بینالمللی برای اثبات این صلاحیت ارائه میدهد. مرکز ایزوکیا، این استاندارد را برای آزمایشگاههای تست و کالیبراسیون، ضروری میداند.
ایزو ۱۷۰۲۵ دقیقاً چیست؟
ISO/IEC 17025، الزامات عمومی برای صلاحیت، بیطرفی و عملکرد یکنواخت آزمایشگاهها را مشخص میکند. این استاندارد، بهطور مشترک، توسط سازمان ایزو و کمیسیون بینالمللی الکتروتکنیک (IEC) تدوین شده است. نسخه فعلی آن، ISO/IEC 17025:2017 است. علاوه بر این، این استاندارد، برای آزمایشگاههایی از هر اندازه، صرفنظر از تعداد کارکنان، قابل استفاده است. کارشناسان مرکز ایزوکیا، این استاندارد را ابزار اصلی برای اثبات اعتبار فنی آزمایشگاهها میدانند.
نکته مهم: اعتباربخشی، نه گواهینامه معمول
برخلاف ایزو ۹۰۰۱، انطباق آزمایشگاه با این استاندارد، معمولاً از طریق «اعتباربخشی» (Accreditation) اثبات میشود، نه صدور گواهینامه ساده. در واقع، نهادهای اعتباربخشی ملی، آزمایشگاهها را برای دامنه مشخصی از آزمونها یا کالیبراسیونها، ارزیابی میکنند. مرکز ایزوکیا، این تمایز مهم را همواره برای مشتریان روشن میکند.
دو دسته اصلی الزامات
ایزو ۱۷۰۲۵، ترکیبی از الزامات مدیریتی و فنی است. نخست، الزامات مدیریتی، شامل کنترل مستندات، اقدامات اصلاحی و ممیزی داخلی میشوند؛ این بخش، با اصول ایزو ۹۰۰۱ هماهنگی زیادی دارد. سپس، الزامات فنی، بر عواملی تمرکز دارند که دقت و صحت نتایج آزمایشگاه را تحت تأثیر قرار میدهند؛ مانند صلاحیت پرسنل، تجهیزات و ردیابی اندازهگیری. مرکز ایزوکیا، هر دو بخش را در فرآیند ارزیابی خود، بهطور کامل بررسی میکند.
بیطرفی، رکن غیرقابلمذاکره
یکی از الزامات کلیدی این استاندارد، تضمین بیطرفی و محرمانگی است. به عبارت دیگر، آزمایشگاه باید مکانیزمهایی داشته باشد که از هرگونه تعارض منافع، جلوگیری کند. علاوه بر این، رویکرد مبتنی بر ریسک نیز، بخش مهمی از این استاندارد است؛ یعنی آزمایشگاه باید ریسکهای احتمالی مؤثر بر نتایج را شناسایی و کنترل کند.
چرا این استاندارد اهمیت دارد؟
نخست، اعتباربخشی ایزو ۱۷۰۲۵، پذیرش بینالمللی گزارشهای آزمایشگاهی را تسهیل میکند. علاوه بر این، از طریق توافقات شناسایی متقابل، نتایج این آزمایشگاهها، در کشورهای دیگر نیز پذیرفته میشوند. همچنین، این استاندارد، نیاز به آزمایش مجدد را کاهش میدهد و در زمان و هزینه، صرفهجویی ایجاد میکند. به همین دلیل، مرکز ایزوکیا، این استاندارد را برای آزمایشگاههای همکار با صنایع صادراتی، بسیار توصیه میکند.
جمعبندی
در نهایت، ایزو ۱۷۰۲۵، معیار جهانی برای اثبات صلاحیت فنی و علمی آزمایشگاههاست. این استاندارد، هم اعتماد مشتریان و نهادهای نظارتی را جلب میکند و هم دسترسی بینالمللی نتایج را ممکن میسازد. بنابراین، اگر آزمایشگاه شما بهدنبال اثبات صلاحیت فنی خود است، مرکز ایزوکیا آماده همراهی شماست. همین امروز، برای مشاوره تخصصی، با مرکز ایزوکیا تماس بگیرید.
بدون دیدگاه